Auditoriumlezingen

Kom mêr èns leistere èn het Moêderhaus

3e etage, De Ganshof, Hospitaalstraat 15, Bilzen

Toegang per lezing: 3 euro (Bilisiumabonnees genieten gratis toegang)


maandag 19 januari 2015, 20 u.

José CAJOT

Het dialect van de stad Bilzen tussen andere Limburgse tongvallen, het Verkavelingsvlaams en het Algemeen Nederlands

Als we het centrum van Bilzen met de fiets verlaten – of we nu naar het noorden (naar Beverst), naar het oosten (Waltwilder of Martenslinde), naar het zuiden (Rijkhoven) of naar Hoeselt in het westen rijden – zullen we al vrij snel andere klanken, vormen en woorden horen. Hetzelfde beleeft ook de fietser of fietsster die uit Lummen of Neeroeteren vertrekt, of uit elke andere Belgisch- of Nederlands-Limburgse plaats. Het Limburgse dialectgebied is geschakeerder dan een regenboog, het is een ‘lappendeken’ van dialecten. Men zou er zelfs aan gaan twijfelen of er überhaupt van een Limburgs dialect sprake kan zijn.
Hoe komt het dat er zo’n immense diversiteit op zo’n korte afstand van elkaar is kunnen ontstaan? Moet die verscheidenheid als een ordeloze toestand omschreven worden, of steekt er een systeem achter dat enigszins bevat kan worden?
De spreker zal niet alleen het dialect van Bilzen en omgeving behandelen, maar ook andere Limburgse en Nederlandse dialecten. Ten slotte zijn er nog andere taalvormen die de aandacht krijgen: het Algemeen (Beschaafd) Nederlands dat we in het journaal horen, en het Verkavelingsvlaams, dat we zelf meestal spreken en dat ons in de tv-series aangeboden wordt.

Prof. dr. José Cajot (°Hasselt, 1946) is taalkundige, afkomstig uit Zichen-Zussen-Bolder, woont in Hasselt. Hij promoveerde aan de KU Leuven, was hoogleraar Duits aan en uiteindelijk directeur van het voormalige VLEKHO (nu als Brusselse campus ingekanteld in de KU Leuven). Hij is honorair consul van de Bondsrepubliek Duitsland en ontving taalkundige prijzen voor zijn wetenschappelijke oeuvre. Hij is secretaris-generaal van de Koninklijke Commissie voor Toponymie en Dialectologie (Brussel) en bestuurslid van de Vereniging voor Limburgse Dialect- en Naamkunde. Hij publiceert vnl. over de Nederlandse en Duitse taalkunde.